Nieuwe instrumenten nodig voor transformerend landschap

December 21, 2017 583 keer bekeken

De onafhankelijk adviseurs ruimtelijke kwaliteit van Noord-Holland, Utrecht en Zuid-Holland hebben het ruimtelijk kwaliteitsbeleid van de verschillende provincies vergeleken. Hun eerste conclusie: de huidige kwaliteitsinstrumenten zijn niet toereikend voor de grote veranderingen in het landschap.

De tweede conclusie: betrek belanghebbenden, zoals bewoners, eigenaren en initiatiefnemers bij de ruimtelijke opgaven in een vroeg stadium.

Nieuwe grote opgaven

Het huidige provinciaal ruimtelijke kwaliteitsbeleid voldoet voor de kleinere en middelgrote opgaven, zoals een dorpsuitbreiding of de aanleg van een recreatieve verbinding. Het is echter niet gericht op de  komende grote transities.  Voor de opgaven energietransitie en klimaatadaptatie is in het landschap plek nodig voor windturbines, opstellingen voor zonne-energie, voorzieningen voor waterberging en versterking van primaire keringen.  De toenemende vraag naar nieuwe woningen verhoogt daarbovenop de ruimtelijk druk.  Deze nieuwe grote opgaven draaien in belangrijke mate om het ‘of’en ‘waar’ dergelijke programma’s kunnen landen. Daarvoor schiet het ruimtelijk kwaliteitsinstrumentarium tekort, volgens de onafhankelijk adviseurs.

Landschap opnieuw vormgeven

Het huidige instrumentarium richt zich vooral op de beschrijvingen van het landschap. Het bevat geen uitspraken over de totale kwaliteit van een gebied. Ze beschrijven de opbouw, de karakteristieken en de kernkwaliteiten. Een oordeel over de kwalitatieve staat van een gebied ontbreekt.  Zo’n oordeel kan helpen om een mogelijke opknapbeurt te koppelen aan de komende transities. Op het gebied van circulaire economie volgen innovaties en nieuwe inzichten elkaar snel op. Hierdoor is er ook behoefte aan tijdelijk grondgebruik.  Het huidige instrumentarium voorziet niet in hoe hiermee om te gaan.

Harm Veenenbos:  ”de provincie  staat voor de opdracht om met deze grote transitieopgaven voort te bouwen op de landschappelijke kernkwaliteiten maar tegelijk het landschap opnieuw vorm te geven. De locatie, inpassing en vormgeving van dergelijke ingrepen zijn van zodanige orde en schaal dat de provinci e nieuwe beelden hierover moet ontwikkelen. Ontwerpend onderzoek is hiervoor een goed middel.”  

Blad Landschap

De resultaten van de inventarisatie en de gevoerde gesprekken zijn door de onafhankelijke adviseurs in 4 artikelen gepubliceerd in een themanummer van het blad Landschap.
Lees het artikel:
De provincie als innovator
Ronde tafelgesprek: ruimtelijke kwaliteit in de praktijk

 

Cookie settings